कैदीहरू अक्टोबर 30-31 को रातमा जेलको भुइँ खन्ने र सुविधाको बाहिर पुग्न प्रयोग नगरिएको भूमिगत सेप्टिक ट्यांक प्रयोग गरेर भागेका थिए।
प्रमुख जिल्ला अधिकारी जुनु हमाल ढकालका अनुसार कैदीहरूले कारागारको भान्साबाट फलामको साना रड र नेपाली भान्सा काट्ने परम्परागत चुलेसी भनेर चिनिने औजार संकलन गरेको बताइएको छ ।
करिब चार घण्टाभित्र खन्ने काम सम्पन्न भएको अधिकारीको अनुमान छ ।
कसरी भागे कैदी ?
कैदीबन्दीले वर्षाको मौसम, अपर्याप्त अनुगमन र कारागारभित्रको संरचनागत कमजोरीको फाइदा उठाएको प्रारम्भिक नतिजाले देखाएको छ ।
अन्वेषकहरूले पत्ता लगाए कि प्रयोग नगरिएको भूमिगत सेप्टिक ट्याङ्कीले सम्भावित भाग्ने बाटो प्रदान गरेको थियो। बन्दीहरूले आफ्नो सुत्ने कोठालाई ट्याङ्कीको क्षेत्र र बाहिरी भागमा जोड्ने सुरुङको छोटो भाग खनेका थिए।
अधिकारीहरूले कारागार प्रशासनले भूमिगत संरचनालाई पर्याप्त रूपमा लेखाउन नसक्नु सुरक्षाको महत्त्वपूर्ण कमजोरी भएको विश्वास गर्छन्।
कारागारका १७ कैदीहरूमध्ये आठजना बेपत्ता भएपछि शनिबार बिहान अक्टोबर ३१ मा नियमित कैदी गणनाका क्रममा भागेको पत्ता लागेको थियो ।
दुई कैदी भाग्ने योजना बनाएको आशंका
हालै भर्खरै भर्ना भएका दुईजना रुकुम पश्चिमका ३८ वर्षीय तिलक भण्डारी र ३२ वर्षीय आदेश भण्डारीले भाग्ने योजनामा प्रमुख भूमिका खेलेको अधिकारीहरूले आशंका गरेका छन्।
दुवैजना चोरी मुद्दामा करिब तीन महिनादेखि न्यायिक हिरासतमा थिए।
अन्वेषकहरूले विश्वास गर्छन् कि ती दुईले जेलको भान्साबाट उपकरणहरू सङ्कलन गरेको हुन सक्छ र छ जना अन्य कैदीहरूसँग भाग्ने समन्वय गरेको हुन सक्छ।
फरार भएका आठमध्ये पाँच जना बलात्कार मुद्दामा दोषी ठहर भएका थिए भने तीनजना चोरी मुद्दामा संलग्न थिए, जसमा दुई मुद्दाको पर्खाइमा थिए।
तीन सदस्यीय छानबिन समिति गठन
प्रमुख जिल्ला अधिकारी ढकालको अध्यक्षतामा बसेको जिल्ला सुरक्षा समितिको बैठकले प्रहरी निरीक्षक विनय सिंहको संयोजकत्वमा तीन सदस्यीय छानबिन समिति गठन गरेको हो ।
समितिमा जिल्ला प्रशासन कार्यालय र राष्ट्रिय अनुसन्धान विभागका प्रतिनिधि रहेका छन् ।
अनुसन्धानमा कैदीहरूले कसरी औजारहरू प्राप्त गरे, पत्ता नलाग्दा सुरुङ कसरी खन्ने र कारागारका कर्मचारीहरूले सुरक्षाको जिम्मेवारी पूरा गर्न सकेनन् भन्ने कुराको जाँच गर्नेछ।
अधिकारीहरूले कारागारबाट सीसीटीभी फुटेज पनि प्राप्त गरेका छन्। प्रारम्भिक परीक्षणले राति १० बजेसम्म सामान्य कैदी गतिविधि देखाएको बताइएको छ।
समितिको निष्कर्षमा जिम्मेवार कर्मचारीमाथि थप कारबाही हुने अधिकारीहरू बताउँछन्।
करिब १५० सुरक्षाकर्मी तैनाथ
डोल्पाका प्रहरी प्रमुख डीएसपी अनिलराज गिरीले फरारको खोजीका लागि करिब १५० सुरक्षाकर्मी परिचालन गरिएको जानकारी दिए ।
कर्णाली प्रदेश र छिमेकी जिल्लाका प्रहरी इकाइहरूलाई सचेत गराइएको छ भने सम्भावित निकास मार्ग र नाकाहरूमा निगरानी बढाइएको छ।
अधिकारीहरूले उनीहरूको खोजी जारी राखेका छन् किनकि अन्वेषकहरूले भाग्ने वरपरका पूर्ण परिस्थितिहरू स्थापित गर्न काम गरिरहेका छन्।
घटनाले कारागार व्यवस्थापन, सुरक्षा अनुगमन र सम्भावित जोखिमपूर्ण पूर्वाधारको सुपरिवेक्षणमा गम्भीर चिन्ता खडा गरेको छ ।
नोभेम्बर 1 सम्म, अनुसन्धान र खोजी अभियान जारी छ, अधिकारीहरूले अझै आठ भागेकाहरूको पुन: कब्जाको घोषणा गर्न बाँकी छ।
